- Zoals onder S2 besproken, is de ‘toetsing en aanpassing van de plaats in de hiërarchie’ belangrijk voor het goed gevoel van degene wiens prestatie toeneemt, maar zal hem die zijn plaats ingenomen ziet, een gemengd gevoel bezorgen.
- Dit gemengd gevoel omvat de ontevredenheid een stap achteruit te moeten zetten naast de voldoening lid te zijn van een groep die in een confrontatie met andere groepen sterk blijft.
- Tegelijk zorgt dit proces ervoor dat de mens in zijn natuurlijke situatie een realistische dosis zelfvertrouwen ontwikkelt, dus ook dat hij geen zelfoverschatting kent.
- Zelfoverschatting gaat gepaard met een tekort aan inschatting van gevaar, terwijl bij de jacht een juiste inschatting van gevaar noodzakelijk is voor de overleving.
- Concreet betekent dit dat sociale controle er in de natuurlijke situatie voor zorgt dat de mens zijn talenten, prestatie en gedrag realistisch inschat.
- Maar na de overstap van natuur naar cultuur is de mens gaan samenleven in grotere groepen met als gevolg dat de sociale controle grotendeels wegviel.
- Door gebrek aan sociale controle wordt een mens overgelaten aan neigingen om zijn gedrag, talenten en prestatie gunstiger voor te stellen dan de realiteit. Hij wordt verleid tot zelfoverschatting en komt in een situatie terecht waar hij voor anderen zonder normbesef en hypocriet lijkt.
- De oude Grieken waarschuwden voor deze verleiding met de spreuk ‘Ken uzelf’ en in een recente verwoording lezen we hierover op http://www.roosvonkblog.nl/gedachten-lezen/
Stelling 3 · Groepsgedrag
Nog geen reacties